از چاپگرها جهت چاپ اطلاعات روی کاغذ استفاده می شوند. معمولاً عمل چاپ با تکنولوژی های متفاوتی انجام می شود. به همین دلیل این دستگاه را به صورت زیر تقسیم بندی می کنند.
۱٫ چاپگرهای سوزنی (ماتریسی) (Matrix Printer)
2. چاپگرهای لیزری (Laser Printer)
3. چاپگرهای جوهرافشان (Ink-jet Printer)
چاپگرهای سوزنی
در این چاپگرها کاراکترها با استفاده از آرایه ای از نقاط تشکیل می شوند. چون هد چاپ می تواند تمام طول و عرض کاغذ را طی کند, لذا نقاط را می توان در هر جایی چاپ کرد .
در صورتی که نقاط فوق در ماتریس حروف به هم نزدیک باشند , می توان تصاویر نسبتاً واقعی و کیفیت بالا را داشت . این واقعیت را با یک شاخص به نام DPI(Dot Per Inch) که تعداد نقاط در هر اینچ را مشخص می کند , ارزیابی می کنیم. شکل ۱-۱۳ مراحل انتقال اطلاعات از کامپیوتر تا پردازنده چاپگر را نمایش می دهد .
مراحل انتقال اطلاعات به شرح زیر می باشد :
۱- کامپیوتر یک سری کد به صورت اسکی أه شامل حروف , علائم و فرمانهای حرکت چاپگر و کنترل موقعیت هد بوده , به چاپگر ارسال می کند .
۲- این کدها در حافظه RAM چاپگر که کار بافر را انجام می دهد , ذخیره می شوند. در صورتی أه این بافر پر شود چاپگر با ارسال یک سیگنال توقف ارسال داده ها را از کامپیوتر درخواست می کند .
۳- یک جدول بیت مپ داخل حافظه RAM چاپگر الگوی نقاط را برای حروف مختلف نگهداری می کند.
۴- پردازنده چاپگر با دریافت اطلاعات از سوی جدول بیت مپ برای کل یک خط بهترین مسیر حرکت را برای هد چاپگر مشخص می کند .در نهایت پردازنده سیگنالهایی را به پین های انتهای سوزنهای هد ارسال کرده أه موجب ضربه زدن سوزنها به نوار چاپگر و نهایت انجام عمل چاپ می شود.
شرکت های سازنده چاپگرهای سوزنی أه بیشترین محصول را در این زمینه ارائه نموده اند عبارتند از : EPSOM , Star , Panasonic , OKI و… ولی چاپگرهای Epson نسبت به بقیه کاربرد بیشتری داشته اند. چاپگرهای سوزنی Epson معمولا با دو حرف LQ شروع می شوند . دو نمونه چاپگر سوزنی معروف LQ300 و LQ1170 از شرکت EPSON می باشد .
چاپگر LQ300 از نوع ۸۰ ستونی و هد ۲۴ پین می باشد . ولی چاپگرهای ۱۱۷۰ از نوع ۱۳۲ ستونی و ۲۴ پین می باشد..
در ادامه بحث به تشریح قسمت های مختلف یک چاپگر ۱۱۷۰ أه کاربرد وسیعی در مراکز کامپیوتری دارند , می پردازیم .
۱٫ دکمه ها و لامپهای صفحه جلویی چاپگر : در صفحه جلویی چاپگر یکسری دکمه جهت حرکت کاغذ به صورت خطی و صفحه ای , توقف چاپگر و پاک کردن بافر ویک سری لامپ جهت نمایش و ضعیت چاپگر وجود دارد.
۲٫ سنسورها در چاپگر : یکی از قطعات بسیار مهم و البته آسیب پذیر در چاپگرهای سوزنی سنسورهای تعیین وضعیت می باشند . سه نوع سنسور در این چاپگرها عبارتند از :
• سنسور وجود کاغذ : سنسور نوری بوده که وجود یا عدم وجود کاغذ را کنترل می کنند .
• سنسور انتهای خط : سنسور نوری بوده أه انتهای مسیر هد را مشخص می کنند .
• سنسور تعیین نوع کاغذ : سنسور میکروسوئیچی بود . أه با توجه به ضخامت کاغذ سرعت چاپگر را تغییر می دهد .
۳٫ موتورها در چاپگر . معمولاً چاپگرهای سوزنی حداقل دو موتور دارند أه عبارتند از :
• موتور حرکت هد : این یک موتور پله ای است أه موجب حرکت هد به چپ و راست می شود.این موتور از طریق یک تسمه به هد متصل می شود .
• موتور حرکت کاغذ : این هم یک موتور پله ای است أه کاغذ را به داخل و از سوی دیگر به خارج هدایت می کند .
۴٫ اینترفیس موازی . کانکتور موازی در چاپگر یک درگاه ۳۶ پین بوده أه از طریق یک کابل با حداکثر طول ۲ متری به پورت موازی ۲۵ پین پشت کامپیوتر منتقل می شود. معمولاً این کانکتور از نوع سینترونیکس می باشد .
۵٫ بورد کنترل چاپگر . این بورد یک مدار الکترونیکی پیچیده است أه تمام کارهای کنترلی چاپگر رابه عهده دارد . قسمت های مهم این بورد عبارت اند از :
• تراشه میکروکنترلر
• حافظه RAM
• حافظه ROM
• راه اندازهای موتورهای پله ای
• کانکتورهای مربوط به ورودی ها , موتورهای پله ای , کلیدها و لامپ های صفحه جلویی چاپگر و غیره.
۶٫ چرخدنده ها در چاپگر . چاپگرهای فوق معمولاً دارای یک سری چرخدنده جهت انتقال قدرت به قسمت های مختلف می با شند. این چرخدندها معمولاً پلاستیکی بوده أه به مرور زمان دنده های آن صاف شده و باید تعویض شوند .
۷٫ هد در چاپگر . سوزنهای چاپگر در یک قطعه به نام هد قرار دارند أه فرمان چاپ به هد صادر می شود .قسمت های مهم یک هد چاپگر به شرح زیر می باشند :
• سوزنها : هر سوزن از دو قسمت میله سوزن و چکش تشکیل شده أه معمولاً ۹ یا ۲۴ پین است .
• شابلونها : شابلونها به صورت دایره ای یا بیضی هستند أه سوزنها در داخل أنها قرار می گیرند .
• بوبینها : هر سوزن دارای یک بوبین بوده أه فعال شدن بوبین باعث جذب چکش سوزن می شود .
• بوردها : این بوردها به شکل دایره ای بوده و بوبینها در آن نصف شده تا کابل بورد کنترلر هد به این بورد وصل شود .
• فنر : فنر باعث برگشت سریع سوزن به محل ثابت اولیه خود می گردد .
چاپگرهای لیزری
چاپگرهای لیزری به خاطر کیفیت چاپ خوب, خروجی سریع و عملیات بی صدا جایگاه خوبی در مراکز کامپیوتری مهیا نموده است. امروزه چاپگرهای لیزری یا قسمت های بسیار مناسب و ارزان در اختیار مصرف کنندگان قرار می گیرند .
مراحل مختلف انجام عمل چاپ در چاپگرها ی لیزری به شرح زیر می باشد :
• سیگنالهای فرمان توسط سیستم عامل یا نرم افزار کاربردی به چاپگر ارسال تا محل استقرار تونر چاپگر مشخص شود.
• پردازنده چاپگر با صدور دستوراتی موجب خاموش و روشن شدن سریع اشعه لیزر می شود.
• یک آئینه چرخان اشعه لیزر را در امتداد یک استوانه دوار به نام درام (Drum) منحرف می کند .ترکیب اشعه لیزری به صورت روشن و خاموش نقاط ریز نورانی را در طول یک خط در سطح درام به وجود می آورد.
• همزمان با چرخش درام , یک سیستم مکانیکی شامل موتورها و چرخدنده ها کاغذرا به داخل چاپگر می کشند. کاغذ از یک میدان عبور کرده و به صورت مثبت یا منفی باردار می شود.
• در هر نقطه ای از درام أه اشعه لیزر به آن تائید شده است یک فیلم باردار معکوس از جنس اکسید روی ایجاد می شود . لذا هر بار مثبت باعث ایجاد نقطه مشکی روی کاغذ می شود .
• درام در نیمه راه خود با درام أه مخزن پودر مشکی می باشد تماس پیدا می کند و در نتیجه ذرات تونر به صورت یک سری نقاط ریز به درام می چسبند.
• درام در حین عمل چرخش روی صفحه کاغذ فشرده شده و ذرات تونر از درام جدا شده و به کاغذ جذب می شوند .
عوامل موثر در انتخاب یک چاپگر لیزری خوب به شرح زیر می باشند :
• دقت چاپگر : دقت چاپگر را بر حسب نقطه در اینچ (DPI)می سنجند أه وضوح و سطح دقت چاپگر را تعیین می کند . چاپگرهای لیزری امروزه دارای دقت تقریبی DPI 600 می باشند . هر چه دقت DPI بالاتر شود مصرف تونر هم بیشتر می شود.
• سرعت چاپگر : سرعت چاپگر بر حسب صفحه در دقیقه (PPM)اندازه گیری می شود . معمولاً نوع اطلاعاتی أه برای چاپ ارسال می شود در سرعت چاپ تاثیر می گذارد .
• حافظه های چاپگر : چاپگرهای لیزری با قرار دادن اطلاعات یک صفحه کامل در حافظه خودکار می کنند . اکثر چاپگرهای لیزری امروزی از تکنولوژی مکمل حافظه برای فشرده سازی داده استفاده می کنند . معمولا چاپگرهای لیزری علاوه بر حافظه RAM موجود امکان افزایش حافظه را نیز فراهم آورده اند .
• مشترک سازی (Sharing): اگر بخواهید از یک چاپگر برای بیش از دو کامپیوتر بهره بگیرید یک چاپگر مخصوص شبکه بخرید .
• هزینه مصرفی : هزینه مصرفی کارتریجهای تونر (toner ) در چاپگرهای لیزری معمولاً زیاد است . در هنگام خرید یک چاپگر لیزری حتماً به قیمت تونر آن دقت کنید .
شرکت Harward Packard ( HP) از مهمترین شرکت های سازنده چاپگرهای لیزری می باشد .
منبع :www.kishmehr.org